Dzisiaj media poinformowały o wynikach najnowszego badania  „PISA 2025”. Ja zdecydowałem się na udostępnienie obszernych fragmentów tekstu zamieszczonego na stronie IBE PIB, oraz komentarza do ttych wyników z fb-profilu Posla Marcina Józefaciuka:

Wyniki badania PISA 2025: polscy uczniowie w czołówce UE

Polska z jednymi z najlepszych wyników PISA 2025 w Europie. Pod względem rozumowania w naukach przyrodniczych, umiejętności matematycznych oraz rozumienia czytanego tekstu są one wyższe od średniej dla krajów UE i OECD oraz zbliżone do tych z poprzedniej edycji badania w 2022 roku. W wielu krajach utrzymuje się jednak, obserwowana w 2022 roku tendencja spadkowa. Badanie Programu Międzynarodowej Oceny Umiejętności Uczniów PISA 2025 przeprowadził w Polsce Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy.

Wyniki umiejętności uczniów w podstawowych dziedzinach badania

>W zakresie rozumowania w naukach przyrodniczych – głównej dziedziny PISA 2025 – średni wynik piętnastolatków w Polsce wyniósł 495 punktów (średnia dla krajów UE – 476, średnia dla krajów OECD – 482). Wśród krajów Unii Europejskiej istotnie lepszy wynik osiągnęli jedynie uczniowie w Estonii i Finlandii.

>W przypadku umiejętności matematycznych  (patrz wyżej)  średni wynik w Polsce to 484 punkty (UE – 460, OECD – 463), a w rozumieniu czytanego tekstu 482 punkty (UE – 451, OECD – 461). Wśród krajów UE w matematyce istotnie lepszy wynik uzyskali jedynie uczniowie z Estonii, a w zakresie rozumienia tekstu z Estonii i Irlandii.

[…]

>Polska znalazła się wśród najlepszych krajów europejskich. Wyniki polskich uczniów są znacznie powyżej średniej dla 27 krajów UE i 38 krajów OECD we wszystkich trzech podstawowych dziedzinach badania.

>Najwyższe wyniki na świecie nadal uzyskują piętnastolatkowie z krajów i regionów Azji. Wśród krajów Unii Europejskiej warto podkreślić wysokie wyniki Estonii we wszystkich trzech dziedzinach, Finlandii w zakresie nauk przyrodniczych i Irlandii w zakresie rozumienia czytanego tekstu.

–>Polscy uczniowie uzyskali wyraźnie lepsze wyniki od swoich rówieśników. W zależności od dziedziny, od 13 do 31 punktów wyższe, niż średnie dla państw UE i OECD. Osiągnięcia polskich uczniów są zbliżone do tych z 2022 roku. Ta stabilizacja jest dobrą wiadomością, ale by wrócić do poziomu, jaki mieli polscy piętnastolatkowie w 2018 roku, jest jeszcze daleka droga – mówi prof. Maciej Jakubowski, dyrektor Instytutu Badań Edukacyjnych – Państwowego Instytutu Badawczego. – PISA to jedyne, reprezentatywne badanie, które dostarcza informacji o umiejętnościach polskich piętnastolatków na tle ich rówieśników z całego świata – dodaje dyrektor IBE – PIB.

Zmiany wyników w porównaniu z poprzednimi edycjami

>W PISA 2022 w Polsce odnotowano znaczący spadek wyników uczniów względem wcześniejszych edycji badania. Średnie wyniki osiągnięte przez polskich uczniów w PISA 2025 w zakresie rozumowania w naukach przyrodniczych, matematyki oraz rozumienia czytanego tekstu są zbliżone do wyników z 2022 roku (brak istotnych statystycznie różnic).

>Na poziomie międzynarodowym widoczne jest pogłębianie się trendu spadkowego w zakresie umiejętności matematycznych i rozumienia czytanego tekstu. W dużej części krajów w porównaniu z poprzednią edycją wyniki są niższe, a tylko w nielicznych wyższe. W przypadku nauk przyrodniczych w większości państw wyniki pozostają na zbliżonym poziomie. Wzrost wyników pomiędzy PISA 2022 i PISA 2025 można obserwować jedynie w nielicznych krajach, zazwyczaj osiągających w poprzednich edycjach niskie rezultaty.

>Analiza długoterminowych zmian w średnich wynikach dla 23 krajów OECD uczestniczących w badaniu od pierwszej edycji pokazuje wyraźne, stopniowe pogarszanie się umiejętności uczniów. W każdej z trzech dziedzin wyniki w 2025 roku są wśród najniższych spośród dotychczasowych i istotnie niższe niż w pierwszych edycjach badania. W przypadku Polski wyniki w PISA 2025 podobnie jak w PISA 2022 utrzymują się na zbliżonym poziomie, co w pierwszych pomiarach na początku lat dwutysięcznych.

[…]

Cały, bardzo obszerny tekst  „Wyniki badania PISA 2025: polscy uczniowie w czołówce UE”  – TUTAJ

Informacja prasowa „PISA 2025 Polscy uczniowie w czołówce UE. Globalnie spadają umiejętności matematyczne i rozumienie czytanego tekstu”   –  TUTAJ

Źródło: www.ibe.edu.pl

x           x           x

PISA 2025 – polska szkoła nie potrzebuje rewolucji. Potrzebuje mądrego doszlifowania.

Wyniki Pisa 2025 nie pokazują, że polska edukacja przeżywa kryzys. Polska nadal osiąga rezultaty wyższe od średnich UE i OECD, a względem 2022 roku nie odnotowano statystycznie istotnego pogorszenia ale też polepszenia.

To przede wszystkim zasługa nauczycieli, którzy dają radę pomimo systemu, a nie dzięki niemu. To też zasługa uczniów i rodziców oraz pracowników niepedagogicznych. Każdy jest ważny w tym systemie.

Pomimo ciągłych zmian przepisów, przeładowanych programów, biurokracji, braków kadrowych, niewystarczającego wsparcia i reform ogłaszanych szybciej, niż szkoły są w stanie je spokojnie wdrożyć. To nauczyciele codziennie utrzymują polską edukację w europejskiej czołówce. Razem z uczniami i wspierającymi ich rodzinami.

Nie oznacza to, że wszystko działa dobrze. Widać konkretne problemy, ale inne u chłopców i inne u dziewcząt. U chłopców największym wyzwaniem jest czytanie. Aż 30% nie osiąga podstawowego poziomu, a ich średni wynik jest o 37 punktów niższy niż wynik dziewcząt.

U dziewcząt pojawia się poważny problem z matematyką. W 2018 roku różnicy między płciami praktycznie nie było. Dziś dziewczęta uzyskują średnio o 13 punktów mniej, a 27% nie osiąga poziomu podstawowego. W naukach przyrodniczych istotnej różnicy między płciami nie ma. W kompetencjach komputacyjnych lepiej wypadają chłopcy.

To oznacza, że nie wolno wrzucać wszystkich uczniów do jednego worka i leczyć całej szkoły jedną receptą. Chłopcy potrzebują celowanego wsparcia w czytaniu. Dziewczęta szybkiej diagnozy trudności matematycznych i wzmacniania pewności siebie. Szkoły branżowe osobnego programu odbudowy kompetencji podstawowych. Nauczyciele czasu, stabilności i realnych narzędzi do pracy.

Trzeba też pamiętać o chronologii. PISA 2025 badała uczniów w marcu i kwietniu 2025 roku. Wyniki pokazują przede wszystkim efekt wielu wcześniejszych lat nauki. Nie mogą być dowodem skuteczności większości zmian wprowadzanych przez MEN w ostatnich dwóch latach. Te reformy jeszcze nie zdążyły zadziałać albo w ogóle nie obejmowały badanej grupy.

MEN nie powinno więc wykorzystywać dobrych wyników jako uzasadnienia dla gwałtownej przebudowy szkoły. Skoro fundamenty nadal są mocne, należy je chronić.

Polską edukację warto spokojnie doszlifować. Bez nagłych zwrotów, eksperymentów na całych rocznikach i reform wdrażanych odgórnie bez pilotażu.

Szkoła jest jak skomplikowana maszyna. Nie trzeba jej rozmontowywać, gdy część mechanizmów nadal działa bardzo dobrze. Trzeba zadbać, aby każdy trybik był naoliwiony: uczeń otrzymał wsparcie, nauczyciel miał warunki do pracy, dyrektor stabilne prawo, a rodzic jasną informację.

Źródło: www.facebook.com/permalink.php?story_